Hoàn thiện hệ thống pháp luật, kiến tạo động lực phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới

Thứ Ba, 17/11/2026, 10:16 [GMT+7]
    Ngày 16/11/2026, tại Hà Nội, Ban Nội chính Trung ương phối hợp với Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia “Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới”. Hội thảo tập trung làm rõ những vấn đề lý luận, thực tiễn, xác định quan điểm, mục tiêu, định hướng và giải pháp đột phá nhằm xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, minh bạch, khả thi, đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam và phát triển đất nước nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.
 
Các đồng chí lãnh đạo chủ trì Hội thảo khoa học cấp quốc gia “Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới”
Các đồng chí lãnh đạo chủ trì Hội thảo khoa học cấp quốc gia “Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới”
    Chủ trì Hội thảo có các đồng chí: Lê Minh Trí, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương; Nguyễn Khắc Định, Phó Chủ tịch Quốc hội; Lê Tiến Châu, Phó Thủ tướng Chính phủ; Hoàng Thanh Tùng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp. Tham dự Hội thảo có đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương; các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và những người trực tiếp tham gia công tác xây dựng, tổ chức thi hành pháp luật. 
 
    Phát biểu khai mạc Hội thảo, đồng chí Lê Tiến Châu, Phó Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh, qua 40 năm đổi mới, hệ thống pháp luật Việt Nam đã không ngừng được hoàn thiện, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước và hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, trước yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, công tác xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ về tư duy, phương pháp và cách thức tổ chức thực hiện. Chiến lược phải xác định rõ những giá trị nền tảng, quan điểm xuyên suốt, mục tiêu dài hạn và các lĩnh vực pháp luật cần ưu tiên hoàn thiện; đánh giá khách quan những thành tựu, hạn chế, bất cập, nhất là tình trạng mâu thuẫn, chồng chéo, khoảng trống pháp luật và những điểm nghẽn trong tổ chức thi hành. Trên cơ sở đó, lựa chọn những nhiệm vụ, giải pháp có tính đột phá, xác định lộ trình, nguồn lực và trách nhiệm thực hiện cụ thể, hướng tới xây dựng hệ thống pháp luật vừa ổn định, minh bạch, dễ dự báo, vừa linh hoạt, thích ứng với yêu cầu phát triển đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
 
    Tại Hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận, phân tích yêu cầu đổi mới tư duy xây dựng và thi hành pháp luật trong điều kiện phát triển mới; đánh giá kết quả thực hiện các chủ trương của Đảng về xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, đặc biệt là những thành tựu và hạn chế qua 40 năm đổi mới. Nhiều ý kiến đề nghị hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật theo hướng đồng bộ, thống nhất, ổn định nhưng có khả năng thích ứng nhanh với thực tiễn; tăng cường chất lượng hoạch định chính sách, kiểm soát quyền lực trong xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật; khơi thông các nguồn lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển kinh tế tư nhân, kinh tế số và những lĩnh vực mới. Đồng thời, chú trọng phát triển nguồn nhân lực pháp luật chất lượng cao, ứng dụng khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu số, nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
 
. Đồng chí Lê Minh Trí, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương phát biểu kết luận Hội thảo
Đồng chí Lê Minh Trí, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương phát biểu kết luận Hội thảo
    Phát biểu kết luận Hội thảo, đồng chí Lê Minh Trí, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương đánh giá cao các ý kiến tham luận, trao đổi sâu sắc, trách nhiệm của các đại biểu, qua đó cung cấp thêm nhiều luận cứ khoa học, thực tiễn và cách tiếp cận mới để hoàn thiện dự thảo Đề án. Đồng chí nhấn mạnh, cần nhìn nhận đầy đủ, khách quan những thành tựu của hệ thống pháp luật Việt Nam qua 40 năm đổi mới, đồng thời xác định rõ những yêu cầu mới đặt ra trong bối cảnh tình hình thế giới biến động nhanh, đất nước đang hướng tới các mục tiêu phát triển lớn vào năm 2030 và năm 2045. Hệ thống pháp luật phải tiếp tục phát huy vai trò bảo đảm trật tự, kỷ cương, ổn định xã hội, nhưng không được cứng nhắc, máy móc, chậm thích ứng với thực tiễn. Tính ổn định, minh bạch phải gắn liền với khả năng đổi mới, thích ứng và đáp ứng kịp thời yêu cầu phát triển, nhất là khi đất nước đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số và trở thành nước phát triển, có thu nhập cao vào năm 2045.
 
    Đồng chí Trưởng Ban Nội chính Trung ương khẳng định, tinh thần cốt lõi của Nghị quyết số 66-NQ/TW là đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, chuyển mạnh từ tư duy quản lý thông thường sang chủ động kiến tạo, mở đường, tạo động lực và không gian cho phát triển. Đây không phải là giảm nhẹ vai trò quản lý nhà nước mà là nâng cao chất lượng, hiệu quả của pháp luật, để pháp luật thực sự trở thành công cụ thúc đẩy phát triển. Những quan điểm, chủ trương, quyết sách mới của Đảng, nhất là Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, cần được kịp thời thể chế hóa thành các quy định pháp luật có tính khả thi cao, tạo chuyển biến thực chất trong đời sống kinh tế - xã hội. Chất lượng của hệ thống pháp luật không chỉ được đánh giá bằng số lượng văn bản ban hành mà quan trọng hơn là kết quả thực thi, khả năng khơi thông nguồn lực, tạo động lực phát triển và những đóng góp cụ thể đối với kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh.
 
    Đặc biệt, đồng chí Lê Minh Trí nhấn mạnh yêu cầu kết hợp hài hòa giữa phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực với thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội; kiểm soát chặt chẽ quyền lực nhưng đồng thời phải khuyến khích, bảo vệ đổi mới sáng tạo, tạo môi trường để cán bộ, người dân, doanh nghiệp yên tâm đầu tư, sản xuất, kinh doanh và cống hiến. Pháp luật phải phân biệt rõ hành vi cố ý vi phạm, tham nhũng, tiêu cực với những rủi ro khách quan trong quá trình đổi mới, sáng tạo; xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm, đồng thời có cơ chế phù hợp để khuyến khích khắc phục hậu quả, bảo vệ những người năng động, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung. Công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực không chỉ dừng lại ở phát hiện, xử lý vi phạm mà còn phải góp phần hoàn thiện thể chế, phòng ngừa sai phạm, khơi thông nguồn lực, phục vụ yêu cầu phát triển đất nước.
 
    Cùng với đó, đồng chí Trưởng Ban Nội chính Trung ương đề nghị đổi mới phương thức quản lý xã hội trên nền tảng dữ liệu số, chuyển đổi số; chú trọng xây dựng hành lang pháp lý cho khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, kinh tế dữ liệu, kinh tế số và tài sản số. Việc khai thác, sử dụng dữ liệu, chứng cứ điện tử không chỉ phục vụ quản lý, điều hành mà còn góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, khả năng kiểm soát quyền lực, xác minh khách quan các quan hệ, hành vi và sự việc. Trong quá trình hoàn thiện pháp luật, cần quan tâm đầy đủ đến yếu tố quốc tế, tăng cường hợp tác trong giải quyết tranh chấp, tương trợ tư pháp, phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia và tội phạm trên không gian mạng; đồng thời, gắn trách nhiệm tổ chức thi hành pháp luật với trách nhiệm người đứng đầu, ngăn ngừa sự chi phối của lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ trong xây dựng chính sách, pháp luật.
 
    Kết luận Hội thảo, đồng chí Lê Minh Trí đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu, tiếp thu có chọn lọc, tổng hợp đầy đủ, khách quan các ý kiến của đại biểu, làm rõ những nội dung tiếp thu, chưa tiếp thu và lý do cụ thể; tiếp tục hoàn thiện dự thảo Đề án với tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược và các giải pháp có tính đột phá, khả thi, báo cáo Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật trong tháng 12/2026. Đồng chí nhấn mạnh yêu cầu xây dựng hệ thống pháp luật không chỉ bảo đảm quản lý xã hội bằng pháp luật, giữ vững kỷ cương, kỷ luật mà còn phải kiến tạo phát triển, giải phóng nguồn lực, bảo vệ đổi mới sáng tạo, tạo nền tảng pháp lý vững chắc để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
 P.V
.